اواپراتور کمری

هسته اواپراتور (Evaporator Core) در واقع قلب سیستم سرمایش تویوتا کمری شماست. اگر بخواهم خیلی ساده توضیح بدهم، این قطعه دقیقاً برعکس رادیاتور ماشین عمل می‌کند؛ یعنی به جای دفع گرما، گرمای اتاق را جذب می‌کند.اواپراتورهای تویوتا از تکنولوژی Super Slim بهره می‌برند. در خودروهای قدیمی، هسته‌ها ضخیم بودند که باعث می‌شد فن اتاق فشار زیادی را تحمل کند. اما در کمری، هسته نازک‌تر اما با سطح تماس بیشتر طراحی شده؛ این یعنی صدای باد کمتر، پرتاب باد بیشتر و مصرف سوخت کمتر (چون کمپرسور زودتر اتومات می‌کند).

۱. وظیفه اصلی اواپراتور چیست؟
گاز مبرد (کولر) که بسیار سرد است وارد این هسته می‌شود. فن اتاق، هوای گرم داخل کابین را از میان پره‌های این هسته عبور می‌دهد. در این لحظه دو اتفاق می‌افتد:
* خنک‌سازی: گرما از هوا گرفته شده و هوا سرد می‌شود.
* رطوبت‌گیری: رطوبت موجود در هوا روی پره‌های سرد اواپراتور تقطیر شده (تبدیل به آب می‌شود) و از طریق لوله تخلیه به زیر ماشین ریخته می‌شود.
۲. نشانه‌های خرابی در تویوتا کمری
از آنجایی که اواپراتور زیر داشبورد مخفی شده، دیدن آن سخت است. اما این نشانه‌ها به شما می‌گویند که وقت بررسی است:
* بوی نامطبوع (شبیه نم یا جوراب خیس): به دلیل تجمع باکتری و کپک روی پره‌های مرطوب.
* کم شدن پرتاب باد یا سرمای ضعیف: نشت گاز مبرد یا کثیف شدن شدید پره‌ها (گرفتگی با گرد و غبار).
۳. چرا اواپراتور کمری خراب می‌شود؟
تویوتا کمری خودروی بسیار باکیفیتی است، اما اواپراتور آن معمولاً به دو دلیل آسیب می‌بیند:
* خوردگی: ترکیب رطوبت و گرد و غبار به مرور زمان باعث ایجاد سوراخ‌های بسیار ریز در بدنه آلومینیومی آن می‌شود.
* عدم تعویض فیلتر کابین: اگر فیلتر اتاق را به موقع عوض نکنید، گرد و غبار مستقیماً روی اواپراتور می‌نشیند، باعث لجن گرفتن پره‌ها شده و جریان هوا را مسدود می‌کند.
۴. نکته مهم برای مالکان کمری (هزینه و تعمیر)
تعویض اواپراتور تویوتا کمری یکی از تعمیرات "وقت‌گیر" است. برای دسترسی به این قطعه در اکثر مدل‌های کمری (مخصوصاً مدل‌های ۲۰۰۷ به بالا)، کل داشبورد باید باز شود. * توصیه: اگر مجبور به باز کردن داشبورد شدید، حتماً از قطعه اصلی (Genunine Parts) استفاده کنید تا دوباره مجبور به پرداخت هزینه اجرت سنگین باز و بست داشبورد نشوید.

۱. مشخصات و ویژگی‌های فنی
هسته اواپراتور کمری معمولاً از نوع Plate & Fin (صفحه و پره) با تکنولوژی جریان موازی است.
* جنس بدنه: آلومینیوم با گرید بالا (High-grade Aluminum) که با لایه‌ای از مواد ضدخوردگی پوشانده شده است.
* ساختار داخلی: دارای لوله‌های بسیار ریز (Micro-passages) است که سطح تماس مبرد با دیواره را به حداکثر می‌رساند.
* پوشش آنتی‌باکتریال: در نسخه‌های اورجینال، یک لایه نانو برای جلوگیری از رشد قارچ و باکتری روی پره‌ها وجود دارد.
۲. مزایای اواپراتور تویوتا کمری
* تبادل حرارتی فوق‌العاده: تویوتا به "کولرهای یخچالی" معروف است. طراحی این هسته به گونه‌ای است که حتی در دمای ۵۰ درجه سانتی‌گراد (مثل تابستان‌های جنوب ایران)، بازدهی خود را از دست نمی‌دهد.
* وزن کم و ابعاد بهینه: با وجود قدرت بالا، حجم کمی اشغال می‌کند تا در محفظه زیر داشبورد جا بگیرد.
* مقاومت در برابر فشار: تحمل فشار بالای گاز R134a را به خوبی دارد و در برابر نوسانات فشار کمپرسور مقاوم است.
۳. معایب (نقاط ضعف)
* حساسیت به آلودگی: به دلیل تراکم بالای پره‌ها (برای خنک‌کنندگی بیشتر)، اگر فیلتر کابین کثیف باشد، خیلی سریع‌تر از خودروهای دیگر دچار گرفتگی (Lugging) می‌شود.
* دسترسی دشوار: بزرگترین عیب آن در خودروی کمری، محل قرارگیری آن است. برای یک سوراخ ریز، باید کل داشبورد و متعلقات فرمان باز شود که هزینه اجرت را به شدت بالا می‌برد.
* قیمت بالا: نمونه اصلی (Denso یا Genuine) نسبت به برندهای متفرقه چینی بسیار گران‌تر است.